Van stem tot zetel
De wiskunde achter de Nederlandse verkiezingen
Filip Moons
€ 13,50
incl. 9% BTW
Achter elke verkiezingsuitslag schuilt een ingenieus wiskundig algoritme dat bepaalt hoe stemmen worden omgezet in zetels. Dit boekje richt zich op het Nederlandse kiesstelsel en laat zien hoe wiskundige principes als quota, kiesdelers en restzetels vorm geven aan onze democratie. Aan de hand van sprekende voorbeelden en historische inzichten wordt duidelijk hoe het huidige stelsel iets meer dan honderd jaar geleden ontstond, en welke keuzes eraan ten grondslag liggen. Wist je dat het Nederlandse systeem van grootste gemiddelden gebaseerd is op het werk van de Belgische jurist Victor D’Hondt, wiens verdeelmethode wereldwijd navolging kreeg? Dat er meerdere systemen bestaan, maar geen enkel vrij is van paradoxen? En dat de opkomst en snelle verdwijning van politieke partijen in Nederland geen toeval is, maar een rechtstreeks gevolg van het systeem? Dit boekje leidt je binnen in de wiskundige en historische logica achter de Nederlandse democratie. Voor iedereen
die wil begrijpen hoe onze stemmen veranderen in macht.
Meer weten over verkiezingen en peilingen? Kijk dan ook eens naar de volgende boeken:
- Verkiezingen, Agenda’s en Manipulatie (Epsilon Uitgaven 23);
- Verkiezingen, een web van paradoxen (Zebra 8);
- Peilingen in de Praktijk (Zebra 68).
Deel: Zebra-reeks 76 | ISBN: 9789050412155 | Druk: 1, 2025 | Aantal pagina’s: 64 | Onderwerp: toepassingen van de wiskunde | Doelgroep: bovenbouw havo/vwo, leraren en leraren in opleiding, algemeen geïnteresseerden | Vak: wiskunde A, wiskunde B, wiskunde C, wiskunde D
De auteur van dit deel is Filip Moons, universitair docent wiskundedidactiek aan het Freudenthal Instituut van de Universiteit Utrecht.
1 Zetels evenredig verdelen
2 Delersmethoden als balansmethoden
2.1. Methode van Jefferson
2.2. Methode van Webster
2.3. Methode van Adams
3 Methode van grootste overschotten
4 Delersmethoden uitgelegd als methoden van grootste quotiënten
4.1. De methode D’Hondt
4.2. De methode Sainte-Laguë
5 Nadenken over evenredigheid: Paradoxen en de stelling van Balinski-Young
5.1. Quotaregel
5.2. Alabamaparadox
5.3. Populatieparadox
5.4. De stelling van Balinksi-Young
6 Wie wordt gekozen?
6.1. Tweede Kamerverkiezingen
6.2. Provinciale Staten
6.3. Eerste Kamerverkiezingen
6.4. Gemeenteraden
6.5. Europese verkiezingen
7 De wortels van het Nederlandse kiesstelsel
Eindopdrachten
